Maak jij je zorgen over jouw ezels en de wolf?

Om heel eerlijk te zijn, ik heb me er tot kort geleden nog niet zo mee bezig gehouden.
De wolf in Nederland. Je kunt er van alles van vinden en denken, dat mag.

● “De wolf is bewust uitgezet in Nederland.”
● “Dit is allemaal vooropgezet plan.”
● “Het is de natuur en wolven moeten ook eten.”
● “We slachten iedere dag weet ik hoeveel dieren, dus waarom is dit nou een issue?”
● “We bouwen alles vol, zitten de natuur in de weg.”

Wat je er ook van vindt, deze blog gaat daar niet over. Deze blog gaat niet inhoudelijk over het beleid. Niet over wat er moet gebeuren met de wolf en of je het er wel of niet mee eens bent. Waar gaat deze blog dan wel over vraag je je misschien af? Deze blog gaat over onze ezels en de wolf. Ik besef me maar al te goed dat dit een pittig onderwerp is en ongetwijfeld weerstand oproept of misschien ook wel discussies. Maar dit weerhoudt mij er niet van om meer te delen over dit onderwerp. In het kader van doe eens lief laat ik jou in je waarde en ik hoop dat dat andersom ook zo is.

Wat zouden mijn muildieren doen?

Misschien ook een beetje egoïstisch, maar het was nog een ver van mijn bed show. De ophef en discussies op social media over de wolf, die laat ik sowieso aan mij voorbij gaan. Ik kan mijn tijd wel beter besteden. Wat ik sowieso wil voorkomen is dat ik door alle ophef mij zorgen of extra zorgen ga maken. Toen de wolf op een kwartiertje hier vandaan meerdere malen is gespot, kwam het ineens dichtbij.

Wat zouden mijn muildieren doen? Zouden zij zich voldoende kunnen verdedigen tegen de wolf? Zouden ze een eventuele aanval overleven? Is de stal, paddock en wei veilig genoeg? Eén ding is zeker: niemand van ons wil zijn of haar ezels, muilen of paarden verliezen en al helemaal niet op deze manier. Ik hoop ook zeker dat dat niet gebeurt!

Een ander beeld van mijn muildieren

Een aantal persoonlijke ervaringen met de muilen uit het verleden kwamen op in mijn gedachten. En ja, ik weet het: “In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.”

Die ene keer dat mijn hond Cloen, een middelgroot formaat, onverwachts toch de muilen paddock in liep. Ondanks dat alles echt goed is afgezet, liep ze mee naar binnen toen ik, volgens mij was het de kruiwagen, door het hek reed. Al snel kwam Cloen tot de conclusie dat dit echt geen handige actie van haar was. Ze had namelijk drie muilen achter haar aan en het was zeker geen hartelijk welkom. Oren plat in haar nek, hals gestrekt, mond open en strakgetrokken, ineens kreeg ik een heel ander beeld van mijn muilen. Het leken wel drie hele grote monsters.

Dezelfde situatie herhaalde zich een andere keer, toen iemand belde dat de muilen wel heel onrustig waren. “Het is anders dan de dolle 10 minuten” klonk het door de telefoon. En wat bleek: twee weggelopen honden waren de muilen paddock ingelopen. Als een speer naar buiten en de honden hadden gelukkig al een weg uit de paddock gevonden. Ze zijn uiteindelijk heelhuids overgedragen aan de dierenambulance en zij gingen contact leggen met de eigenaar van deze honden.

Nog een ander voorbeeld. Een jaar of 2 geleden, het was een mooie zomerdag, ik was met Cloen aan het wandelen en liep even langs de wei en paddock van de muilen, zoals ik dat wel vaker doe. Ik zag gelijk dat er iets aan de hand was. Cato die stond te blazen als een dolle stier, met haar voorbenen te stampen en te schrapen alsof haar leven ervan af hing. Ik kwam dichterbij en zag dat er een grote kraai of kauw, ik zie het verschil niet zo, vlak voor Cato op de grond lag. De voorbenen gingen rakelings langs het arme dier. Blijkbaar was de vogel al gewond, want het beestje kon op geen enkele manier meer wegkomen. Snel versterking geroepen en met z’n tweeën de muilen weggehaald en de vogel opgepakt. Het arme dier had iets aan haar vleugel. Of dit al zo was of dat dit door het toedoen van Cato is gekomen? Dat blijft een raadsel. De vogel is in ieder geval overgedragen aan een vogelopvang voor de juiste verzorging.

Met deze situaties in mijn achterhoofd denk ik: mocht de wolf ooit bij de muilen komen, dan weet ik dus wel dat de wolf er een flinke klus aan heeft. Ik vraag me af: Maakt de wolf kans? Of kiest de wolf eieren voor zijn geld? De wolf moet ook eten, maar zal ongetwijfeld ook een afweging maken tussen de hoeveelheid honger en de risico’s van zijn aanval. Dit is mijn persoonlijke gedachte en is dus zeker niet leidend.

Het gedrag van de ezel

Maar hoe zit dit dan voor ezels in het algemeen? Van ezels weten we dat ze naast het vluchtinstinct ook een sterk ontwikkeld instinct hebben om zich te verdedigen, veel meer dan paarden. In de natuur of in het wild hebben ezels ook hun eigen territorium wat verdedigd wordt. Daarom is het ook niet altijd vanzelfsprekend dat ezels met kleinvee zoals bijvoorbeeld geiten of schapen gehouden kunnen worden. Ik adviseer daarom ook altijd om ervoor te zorgen dat bijvoorbeeld de schapen ergens heen kunnen waar de ezels niet kunnen komen. Want er zijn meerdere situaties bekend waarbij de schapen de aanval van de ezels niet hebben overleefd. Het beste gezelschap voor een ezel is en blijft toch een ezel. Maar dat is weer een heel ander onderwerp.

De ezel als bewaker?

Hoe zit het dan met ezels die ingezet worden om kuddes schapen te bewaken? In Amerika blijken ezels ook ingezet te worden of misschien was dit in het verleden zo, tegen coyotes. Betekent dit dat jij je als ezelhouder je geen zorgen hoeft te maken? Het liefst zou ik natuurlijk zeggen: je hoeft je geen zorgen te maken. Maar helaas, zo makkelijk is het niet. Los van het feit dat als ik zeg jij je geen zorgen hoeft te maken en het gaat wel mis, dan ben ik de gebeten hond. Ik denk ook dat het antwoord op deze vraag niet met een eenduidig antwoord te geven is. Een veilig antwoord, maar ook een reëel antwoord. En waarom ik dat denk? Dat wil ik je graag uitleggen. Het korte antwoord is dat we hier nog te weinig over weten én er zijn nog te veel variabele factoren om hier een duidelijk antwoord op te kunnen geven.

Het uitgebreide antwoord is natuurlijk langer. Hebben we het over een mini ezel, over de Poitou ezel of is het een tussenmaat? Wat is de leeftijd en gezondheid van de ezels? In hoeverre reageren jouw ezels nog op vreemde dieren in de omgeving? Reageren jouw ezels zoals mijn muilen? Dan zou ik denken dat je je minder zorgen moet maken. Vinden jouw ezels alles leuk en kijken zij niet op of om als er een vreemde hond in de wei loopt of tegen het hek opspringt? Dan is er misschien een reden om iets meer alert te zijn.

Wat zijn de factoren, de voorwaarden, die doen besluiten om een ezel als bewaking in te zetten bij bijvoorbeeld een kudde schapen? Van de ene kant zijn er ervaringen waarbij ezels worden ingezet ter bewaking van, en van de andere kant zijn er ook genoeg ervaringen waarbij ezels de schapen aanvallen. Wat maakt de ene situatie dat de ezel ingezet wordt als bewaker? En wat maakt de andere situatie dat de ezel in de rol zit als aanvaller? Kortom: genoeg vragen en genoeg open eindjes als je het mij vraagt.

Aandachtspunten en tips

Betekent dit dat ik ondanks het gedrag van mijn muildieren mij geen zorgen maak? Nee, maar misschien wel minder dan gemiddeld. Ik ga zeker kritisch kijken naar de huisvesting van mijn muilen. Voor het welzijn van dit trio is het echt geen optie om ze ‘s nachts op te sluiten in hun stal. Het ‘s nachts binnen zetten neem ik in mijn geval niet eens mee als overweging. Ze hebben een grote in- en uitloop stal, maar staan veel buiten. Binnen zetten zou veel stress, spanning en ongemak met zich meebrengen. De verharde uitloop van de muilen is afgezet met betongaas en stroomdraad. No way dat hier een wolf doorheen komt. Hooguit eroverheen.

De hoogte van de omheining zou met ongeveer 120 cm voldoende moeten zijn. Dit is in ieder geval de minimale hoogte die geadviseerd wordt. De paddock is een punt van aandacht. Eén lange zijde aan de slootkant, zou toegankelijk kunnen zijn. De onderste draad zit hoger dan het geadviseerde minimum van 20 cm. De wei die ingezaaid is en in de loop van dit jaar in gebruik genomen wordt, vormt een groter risico. Wat ik ga doen? In ieder geval de paddock zo inrichten en afsluiten, dat de kans nog eens extra verkleind wordt. Het is nooit 100% met zekerheid te zeggen, die garantie kan niemand mij geven. Op deze manier kunnen de muilen in mijn ogen wel buiten blijven, ook ‘s nachts. De wei is sowieso niet 24/7 toegankelijk. Ik zal er in ieder geval voor zorgen dat ‘s nachts de toegang tot de wei wordt afgesloten.